W kategorii przeszczep włosów Klinika została sklasyfikowana na 1. miejscu w rankingu tygodnika „Wprost” („Terapia plastyczna”  Tygodnik „Wprost”, Nr 1222 (14 maja 2006)).

Przeszczep włosów – o zabiegu

Przeszczep włosów jest zabiegiem chirurgicznym polegającym na uzupełnieniu ubytków włosów w miejscach, które uległy wyłysieniu, lub w których owłosienie uległo znacznemu przerzedzeniu. Wykonywany jest z następujących powodów:

• Łysienie androgenowe u mężczyzn
• Łysienie androgenowe u kobiet
• Łysienie pourazowe
• Łysienie po oparzeniach
• Łysienie po napromieniowaniu
• Łysienie spowodowane stanami zapalnymi skóry głowy – po ich wyleczeniu
• Blizny pooperacyjne
• Uzupełnienie zabiegów rekonstrukcyjnych skóry owłosionej głowy
• Ubytki owłosienie w okolicy brwi, rzęs, wąsów i brody
• Ubytki owłosienia okolicy łonowej
• Rekonstrukcja owłosienia klatki piersiowej u transwestytów

Przeszczep włosów został pierwszy raz opisany w 1959 roku przez amerykańskiego lekarza Normana Orentreicha, który powszechnie jest uznawany za pioniera tej dziedziny chirurgii w świecie.

Przeszczepy włosów stosowane przez Orentreicha miały średnicę 4-5 mm i w dzisiejszej ocenie dawały mało estetyczny efekt.

W 1981 roku Rolf Nordsrtom jako pierwszy w świecie opisał zastosowanie mikroprzeszczepów. Pozwoliły one na znaczną poprawę efektów estetycznych leczenia.

W 1984 roku Headington jako pierwszy opisał zespoły mieszkowe – follicular units. W latach 90-tych XX wieku operacje z zastosowaniem zespołów mieszkowych zyskały coraz większą popularność i dziś stanowią jedną z czołowych metod wykonywania operacji przeszczepu włosów.

W 1984 roku jako pierwszy w Polsce zabieg przeszczepu włosów wykonał dr Jerzy Kolasiński.

Zabieg przeszczepu włosów polega na pobraniu fragmentu skóry owłosionej z tylnej okolicy głowy, jego pocięciu na drobne przeszczepy zawierające pojedyncze zespoły mieszkowe (FU), a następnie wszczepieniu ich w okolice wyłysiałe.

Mikroskopowy obraz naturalnego wzrostu włosów w postaci zespołów mieszkowych (Follicular Units).

W ostatnich latach coraz większą popularnością cieszy się metoda FUE (follicular units extraction).

Jej odmienność od klasycznej metody polega na tym, że w pierwszej fazie pobierane są z tyłu głowy pojedyncze zespoły mieszkowe. Dalsze etapy zabiegu przebiegają podobnie.

Kto jest najlepszym kandydatem do zabiegu przeszczepu włosów

Zabieg przeszczepu włosów może poprawić zarówno Twój wygląd jak i Twoje samopoczucie, co nie znaczy, że będziesz wyglądać idealnie i że zmieni się stosunek innych osób do Ciebie.

Zanim podejmiesz ostateczną decyzję przemyśl dokładnie swoje oczekiwania i przedyskutuj je z naszym chirurgiem.

Czytaj dalej: Kto jest najlepszym kandydatem do zabiegu przeszczepu włosów

Wypadanie włosów u mężczyzn

Najczęstszym rodzajem łysienia u mężczyzn jest łysienie androgenowe. Jego przyczyna nie jest dokładnie poznana, choć decydującą role odgrywają tu predyspozycje genetyczne. Drugim, niezmiernie ważnym czynnikiem wyzwalającym ten proces jest obecność aktywnej formy hormonu męskiego testosteronu zwanego dihydrotestosteronem (DHT).

Czytaj dalej: Wypadanie włosów u mężczyzn

Wypadanie włosów u kobiet

Proces łysienia u kobiet zdarza się zdecydowanie rzadziej. Jest to wynikiem ochronnego działania hormonów żeńskich – estrogenów. Stąd najczęściej łysienie u kobiet występuje po okresie menopauzy. Rzadko jednak doprowadza ono do takich ubytków owłosienia jak u mężczyzn. U kobiet mamy najczęściej do czynienia z różnego stopnia przerzedzeniem włosów w okolicy centralnej głowy przy zachowanym owłosieniu w okolicy czołowej.

Często proces ten jest spowodowany miniaturyzacją (zmniejszeniem średnicy włosów) w tych okolicach głowy.

Czytaj dalej: Wypadanie włosów u kobiet

Ryzyko związane z wykonaniem operacji przeszczepu włosów

Przeszczep włosów jest zabiegiem bezpiecznym. Wyjątkowo rzadko dochodzi do ograniczonej infekcji skóry głowy. Po rozległych zabiegach może wystąpić osłabienie czucia skóry głowy. Ma ona najczęściej przejściowy charakter.

W przeszłości zabieg dotyczący części czołowej powodował obrzęk czoła i powiek. Obecnie, dzięki zastosowaniu odpowiedniego znieczulenia obrzęk czoła wystepuje niezmiernie rzadko.

Planując operację przeszczepu włosów

Podczas wstępnej konsultacji nasz chirurg oceni ogólny stan Twego zdrowia oraz zaproponuje leczenie chirurgiczne na podstawie badania Twojej głowy.

Pamiętaj przekazać chirurgowi swoje oczekiwania. Na podstawie badania chirurg oceni czy są one realne. Udzieli Ci także pełnej informacji na temat stosowanych metod korekcji .

Otrzymasz również informację na temat przewidywanego znieczulenia oraz kosztów leczenia.

Pamiętaj poinformować chirurga o tym jakie zażywasz lekarstwa lub witaminy, czy jesteś osobą palącą.

Jak przygotować się do operacji przeszczepu włosów

Nasz chirurg udzieli Ci pełnej informacji dotyczącej przygotowania do operacji. Pamiętaj unikać zażywania Aspiryny na 10 dni przed operacją. Ze względów estetycznych wskazane jest zapuszczenie dłuższych włosów. Pomogą one łatwiej zakryć wczesne ślady działalności chirurgicznej.

Głowę należy umyć rano w dniu operacji lub wieczorem w dniu poprzednim.

Na zabieg możesz przyjechać własnym autem. Nie ma przeciwwskazań by prowadzić samochód w następnym dniu.

Rodzaj znieczulenia przy operacjach przeszczepu włosów

Zabieg przeszczepu włosów wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym. Podczas podawania znieczulenia możesz odczuwać niewielkie pobolewania w miejscu iniekcji oraz wzmożone bicie serca. Jest ono spowodowane dodatkiem niewielkiej ilości adrenaliny, która zdecydowanie przedłuża czas działania znieczulenia oraz  zmniejsza krwawienie podczas zabiegu. Przed zabiegiem otrzymasz doustnie lek uspokajający. Pozwoli on na obniżenie poczucia niepokoju przed i podczas operacji.

Operacja przeszczepu włosów

Sposób rozmieszczenia przeszczepów, ich rodzaj  i liczba uzależnione są od rozmiarów łysiny, barwy i charakterystyki włosów.

Zabieg rozpoczyna się od pobrania fragmentu skóry owłosionej z bocznych i tylnej okolicy głowy. Ma on najczęściej kształt paska o szerokości ok. 1 cm i długości kilku centymetrów (zależnie od planowanej liczby przeszczepów).

Miejsce pobrania jest zszywane szwem ciągłym. Naturalną konsekwencją zabiegu jest blizna przebiegająca poziomo dzięki czemu dość łatwo można ją ukryć pomiędzy włosami. Zależnie od rodzaju skóry głowy blizna może mieć szerokość od 1 mm do 3 mm. Stosowana obecnie technika TC pozwala na zminimalizowanie szerokości blizny oraz powoduje, że część włosów wyrasta przez bliznę. Dzieki temu blizna jest mniej widoczna.

W przypadku zastosowania metody FUE poszczególne zespoły mieszkowe są pobierane indywidualnie przy użyciu mikropunchów. W tym celu cała okolica tylna głowy jest golona, a następnie znieczulana. Tą metodą pobiera się do 2000 przeszczepów w czasie jednej operacji.

Po zabiegu pozostają niewidoczne, rozsiane blizenki.

Metoda FUE ma zastosowanie u osób, które maja zamiar strzyc bardzo krótko włosy, oraz przy korekcji linijnych blizn skóry owłosionej głowy.

Metoda jest bardzie czasochłonna stąd jej cena jest znacznie wyższa od ceny metody klasycznej.

Jeśli stosuje się technikę tradycyjną wówczas pobrany pasek skóry jest krojony przez doświadczonego technika na mikroskopijnej wielkości przeszczepy zawierające pojedyncze zespoły mieszkowe.

Dzięki ogromnemu doświadczeniu zespołu naszej kliniki wykonujemy jednorazowo bardzo rozległe zabiegi – do 3000 przeszczepów podczas jednej sesji. Taki rozmiar zabiegu pozwala na pokrycie przeszczepami nawet bardzo rozległych łysin. Najczęściej wykonywane są operacje po 1500-2000 przeszczepów.

Dokładną liczbę przeszczepów określa chirurg na podstawie badania pacjenta.

Ogromną zaletą dużych sesji jest znacznie lepsze wykorzystanie okolicy dawczej, znaczna oszczędność czasu jaki pacjent musi poświęcić na leczenie (to co inni wykonują podczas dwóch, trzech operacji my przeprowadzamy jednorazowo ! )

Najbardziej czasochłonną częścią zabiegu jest wkładanie przeszczepów w okolicę biorczą.

Zespół naszej kliniki wypracował własną technikę wszczepiania zwaną  four-hand-stick-and-place.

Jest ona aktualnie najszybszym sposobem na świecie wykonywania zabiegu przeszczepu włosów.

Potwierdziły to liczne porównania z innymi sposobami wykonywania zabiegu.

Dzięki tej technice przeciętny czas trwania operacji, podczas której wykonuje się 1000 przeszczepów trwa 1,5-2 godziny, 1500 przeszczepów – 2,5-3 godzin, 2000 przeszczepów – 3-4 godzin i 3000 przeszczepów 4-5 godzin.

Tak wyraźne skrócenie czasu zabiegu nie tylko znacznie podnosi komfort pacjenta ale znacząco wpływa na żywotność przeszczepów.

Zabiegi wykonywane techniką FUE trwają znacznie dłużej i często zajmują cały dzień z przerwą na obiad.

Po operacji przeszczepu włosów

Bezpośrednio po rozległej operacji na głowę zakładany jest opatrunek. W przypadku mniejszych operacji głowa pozostaje bez opatrunku.

Po rozległych zabiegach pacjent najczęściej pozostaje jedną dobę w klinice. W przypadku mniejszych zabiegów pacjent może wrócić do domu po 2 godzinach od operacji.

W godzinach wieczornych może być odczuwalny umiarkowany ból głowy. Najczęściej doustne leki przeciwbólowe wystarczają by złagodzić te dolegliwości.

Następnego dnia rano, opatrunek jest zdejmowany, pacjent otrzymuje szczegółowe zalecenia pooperacyjne i bez opatrunku opuszcza klinikę.

Nie ma przeciwwskazań by w tym dniu prowadzić samochód lub odbyć podróż samolotem.

W pierwszych dniach po operacji może wystąpić obrzęk czoła i powiek. Stosowanie zimnych kompresów, a w uzasadnionych przypadkach niewielkich dawek leków sterydowych pozwala na złagodzenie tej reakcji.

Najczęściej po 14 dniach ma miejsce kontrola w klinice. Zdejmowany jest wówczas szew z tyłu głowy.

Powrót do normy

Okres powrotu do pełnej sprawności wynosi od kilku do kilkunastu dni.

W zależności od rodzaju pracy możesz do niej powrócić po jednym do dwóch tygodni.

Nasz chirurg poinformuje Cię kiedy będziesz mógł rozpocząć ćwiczenia fizyczne.

Po upływie tygodnia od zabiegu zaczną odpadać strupki pokrywające przeszczepy. Stosowanie wówczas masaży z użyciem oliwki dziecięcej znacznie przyspiesza ten proces, a jednocześnie zmniejsza uczucie swędzenia skóry głowy. Nasz chirurg dokładnie omówi z Tobą zasady pielęgnacji okolicy operowanej.

Przeszczepione włosy wypadają najczęściej w ciągu dwóch tygodni po operacji. Jest to spowodowane szokiem operacyjnym, który powoduje przejście mieszków włosowych w fazę zwaną telogenem.

Nowe włosy zaczynają rosnąć po upływie trzech miesięcy. Szybkość wzrostu wynosi najczęściej 1 cm na miesiąc. Stąd zauważalnych efektów możesz  spodziewać się po upływie 5-6 miesięcy.

W przypadku wykonywania przeszczepów w obszarze głowy o przerzedzonym owłosieniu może wystąpić również zjawisko umiarkowanego wypadania dotychczas rosnących włosów. Aby ograniczyć tę reakcję zalecane jest stosowanie przed zabiegiem 2-5% Regainy (Loxonu) i ewentualnie Propecji. Uzasadnione jest również takie leczenie  po operacji. Nasz chirurg dokładnie omówi z Tobą zasady postępowania w takich sytuacjach.

Blizna pooperacyjna będzie początkowo twardsza i różowa. W ciągu kilku miesięcy blizna mięknie i staje się blada. Mimo, że zawsze po operacji pozostaje blizna, jednak jej kierunek i lokalizacja powodują, że jest najczęściej niezauważalna.

Należy pamiętać, że na proces leczenia składają się wielokrotnie dwie- trzy operacje. Jeśli bowiem podczas pierwszego zabiegu pokryta zostanie cała łysina, to dzięki kolejnemu zabiegowi uzyskuje się jednak lepszą gęstość wzrostu włosów.

Podczas konsultacji wstępnej nasz chirurg poinformuję Ci o założeniach dotyczących leczenia, w tym o liczbie planowanych zabiegów.

Twój nowy wygląd

Dla większości pacjentów wynik operacji przeszczepu włosów stanowi powód do sporej satysfakcji.

Wielu z nich podkreśla  znaczną poprawę samopoczucia i relacji z innymi osobami.

TC – Trichophytic Closure

Najnowszy sposób szycia miejsca dawczego po pobraniu paska skóry do przeszczepu włosów.

Zalety:

• wąska blizna
• wzrost włosów poprzez bliznę
• mało widoczna, estetyczna blizna
• możliwość krótkiego strzyżenia włosów w okolicy dawczej

Technika TC jest z powodzeniem stosowana w Klinice Kolasiński

Mało widoczna, estetyczna blizna po zeszyciu okolicy dawczej najnowszą techniką TC

Twoja decyzja dotycząca zabiegu przeszczepu włosów ma charakter osobisty i powinna wypływać z własnych potrzeb. Najważniejsze jest Twoje samopoczucie. Jeśli operacja spełni Twoje oczekiwania wówczas można mówić o pełnym sukcesie.

Artykuły powiązane:

1. Kto jest najlepszym kandydatem do zabiegu przeszczepu włosów
2. Przeszczep włosów w leczeniu łysienia po napromieniowaniu
3. Przeszczep włosów – kontynuacja leczenia chirurgicznego

Przeszczep włosów metodą FUE. W ostatnich latach coraz większą popularność zyskuje metoda FUE – follicular units extraction. Polega ona na pobieraniu pojedynczych zespołów mieszkowych z pozostawieniem mikroskopijnych, niewidocznych gołym okiem blizenek w okolicy dawczej. W tej metodzie przeszczepiane są wszystkie niezbędne struktury włosa w tym także komórki macierzyste odpowiedzialne za jego wzrost.

Wskazania do przeszczepu włosów metodą FUE

Najczęściej zabieg przeszczepu włosów metodą FUE jest wykonywany u młodych pacjentów pragnących uniknąć blizny w okolicy dawczej. Pozwala to na bardzo krótkie strzyżenie włosów. Często zabieg FUE wykonuje się także w przypadku korekcji niewielkich ubytków owłosienia (zakola, brwi, wąsy) i blizn – także tych po poprzednich zabiegach przeszczepu włosów wykonanych metodą klasyczną. Metoda FUE ma zastosowanie u osób z mało elastyczną skórą głowy oraz u tych, u których występuje skłonność do przerostowych i szerokich blizn . Możliwe jest także zastosowanie metody FUE w korekcji większych łysin, jednak wówczas należy nastawić się na konieczność wykonania kilku operacji. Najchętniej wykonuje się zabieg tą metodą u pacjentów posiadających proste, ciemne włosy. Lepiej jeśli włosy rosną gęsto . Przy pomocy metody FUE istnieje możliwość pobierania włosów z innych okolic ciała jak broda, tors czy okolica łonowa (Fot.1)

Fot. 1 - Pobieranie przeszczepów metodą FUE z okolicy brody

Przygotowanie do zabiegu

Podobnie jak przed klasycznym zabiegiem przeszczepu włosów należy wykonać zlecone badania. W ciągu dwóch tygodni poprzedzających zabieg nie należy zażywać Aspiryny i leków zawierających kwas acetylosalicylowy. Jeśli przewidywany jest zabieg dogęszczania włosów wówczas wskazane jest stosowanie preparatu Loxon 5% (Regaine 5%) co najmniej jeden raz dziennie w ciągu dwóch miesięcy poprzedzających zabieg. W dniu poprzedzającym zabieg nie należy pić mocnej kawy i alkoholu. Nie ma konieczności zapuszczania dłuższych włosów przed zabiegiem. Natomiast udając się do kliniki należy zabrać ze sobą czapkę (najlepiej z daszkiem, nie obcisłą wełnianą). Podczas konsultacji lekarz może przekazać inne indywidualne zalecenia, których należy przestrzegać.

Zabieg

Zabieg przeszczepu włosów metodą FUE jest wykonywany w znieczuleniu miejscowym. Dokładny jego plan jest przekazywany pacjentowi podczas wstępnej konsultacji. Przed zabiegiem lekarz wyznacza obszar, z którego będą pobierane przeszczepy (okolica dawcza) oraz miejsca, w które przeszczepy będą wkładane (okolica biorcza) . Dla celów dokumentacji medycznej wykonywane są zdjęcia fotograficzne. Czasami lekarz ocenia gęstość włosów przy pomocy wideo mikroskopu lub Trichoscanu.

Fot. 2 - Zespół pobiera przeszczepy metodą FUE

Okolica dawcza jest golona co pozwala na precyzyjne wykonanie zabiegu. Podczas pobierania przeszczepów pacjent jest ułożony na brzuchu. Należy uzbroić się w cierpliwość bowiem ten etap operacji trwa od 2 do 4 godzin (Fot.2). Lekarz wraz z asystentem pobiera pojedyncze zespoły mieszkowe przy użyciu specjalnego instrumentu chirurgicznego (Fot.3). Zawsze istnieje prawdopodobieństwo, że z powodu specyficznego wzrostu włosów zabieg pobierania przeszczepów metodą FUE jest niewykonalny. Pozostaje wówczas alternatywa pobrania przeszczepów metodą klasyczną w formie paska skóry. Taka zmiana metody jest wykonywana jedynie za zgodą pacjenta.

Fot. 3 - Pobieranie przeszczepów metodą FUE wymaga ogromnej precyzji

Uzyskane przeszczepy są umieszczane w mikroskopijnych nacięciach. Od wielu lat w Klinice Kolasiński stosowana jest technika four hands stick and place, która pozwala na bardzo szybkie i precyzyjne umieszczenie przeszczepów w skórze okolicy biorczej. Najczęściej podczas jednego zabiegu wykonuje się od 600 do 1000 przeszczepów. Istnieje możliwość wykonania dwóch lub nawet trzech zabiegów w odstępach 2-3 dni. Stwarza to możliwość zrealizowania dużej sesji do 3000 przeszczepów w ciągu jednego tygodnia.

Po zabiegu głowa pozostaje bez opatrunku. W uzasadnionych przypadkach lekarz decyduje o zastosowaniu opatrunku na pierwszą dobę po operacji. Najczęściej pacjent może opuścić klinikę zaraz po zabiegu. W uzasadnionych sytuacjach pacjent pozostaje w klinice jedną dobę.

Po zabiegu

Okres powrotu do pełnej sprawności jest bardzo szybki. Okolica dawcza goi się najczęściej 1-2 tygodnie. W tym czasie punkty pobrania przeszczepów są zagojone i niewidoczne. Odrastające w tej okolicy włosy ułatwiają ukrycie drobnych blizenek. Metoda FUE pozwala na noszenie bardzo krótkich włosów bez obawy o dostrzegalność śladów interwencji chirurgicznej.

Okolica biorcza goi się równie szybko. W pierwszych dniach po zabiegu należy zachować szczególne środki ostrożności by nie uszkodzić przeszczepów. Trzy dni po zabiegu należy umyć głowę. Dzięki zastosowaniu odpowiedniej formuły znieczulenia najczęściej nie pojawia się obrzęk (opuchnięcie) czoła. Strupki pokrywające przeszczepy odpadają w ciągu tygodnia, a przeszczepione włosy przechodzą w fazę telogenu i wypadają w ciągu dwóch tygodni. Nowe włosy odrastają po trzech miesiącach. Najczęściej pacjent powraca do pełnej sprawności fizycznej w ciągu 1-2 tygodni, co pozwala na normalne wykonywanie pracy. Również po tygodniu może rozpocząć uprawianie ćwiczeń sportowych. Po zabiegu przeszczepu włosów metodą FUE nie ma konieczności przyjazdu na kontrolę i zdejmowania jakichkolwiek szwów chirurgicznych.

Zalety przeszczepu włosów metodą FUE

1. Niewidoczne blizny w miejscu pobrania przeszczepów
2. Możliwość noszenia bardzo krótkich włosów po zabiegu
3. Możliwość wykonania zabiegu przeszczepu włosów u osób mających skłonności do szerokich i przerostowych blizn
4. Możliwość korygowania blizn skóry owłosionej głowy
5. Szybki powrót do pełnej sprawności fizycznej
6. Nie ma konieczności przyjazdu na wizytę kontrolną po zabiegu

W miejscu pobrania przeszczepów nie ma blizny:

Kliknij na miniaturę, żeby zobaczyć zdjęcie w większym rozmiarze.

Wady przeszczepu włosów metodą FUE

1. Znacznie dłuższy czas trwania zabiegu
2. Wyższy koszt zabiegu
3. Niemożność wykonania zabiegu u osób z bardzo kręconymi włosami

Artykuły powiązane:

1. Przeszczep włosów
2. Kto jest najlepszym kandydatem do zabiegu przeszczepu włosów
3. Przeszczep włosów w leczeniu łysienia po napromieniowaniu

U człowieka włosy nie pełnią żadnej istotnej funkcji fizjologicznej, są natomiast kluczowe w kształtowaniu własnego wizerunku . Niektórzy mówią: „nasze włosy dopełniają naszą twarz dodając jej uroku oraz charakteru”. Dlatego dla wielu ludzi każda najmniejsza różnica w zmianie barwy, struktury, a szczególnie ilości włosów ma ogromne znaczenie.

Niepożądany proces łysienia zachodzi na skutek osłabionego wzrostu włosów, zwiększonego wypadania włosów, uszkodzenia włosów lub przemiany włosów terminalnych we włosy mieszkowe (zminiaturyzowane).

Przyczyny wypadania włosów:

• wypadanie włosów wywołane czynnikami fizycznymi
• wywołane lekami
• wywołane chorobami zakaźnymi
• wywołane chorobami układowymi
• wywołane chorobami włosów lub skóry owłosionej
• uwarunkowane genetycznie

Łysienie androgenowe

Łysienie androgenowe jest najczęstszym typem łysienia występującym u osób dorosłych. Proces może rozpocząć się między okresem wczesnej nastoletności a późnym wiekiem średnim. Rozpoznanie łysienia androgenowego jest często rozpoznaniem klinicznym. Pacjenci rzadko obserwują wypadanie włosów, ale zauważają obniżenie ich gęstości.

Czytaj dalej: Łysienie androgenowe

Łysienie androgenowe mężczyzn

Łysienie androgenowe mężczyzn jest często poprzedzone łojotokiem lub łupieżem tłustym. U około połowy mężczyzn w okolicach 50. roku życia można stwierdzić cechy trwałego, postępującego łysienia zwanego inaczej łysieniem typu męskiego. Utrata włosów rozpoczyna się od kątów czołowych oraz szczytu głowy.

Czytaj dalej: Łysienie androgenowe mężczyzn

Łysienie androgenowe kobiet

Łysienie androgenowe kobiet, zwane również łysieniem kobiet typu męskiego lub przewlekłym rozlanym łysieniem, jest wywołane czynnikami genetycznymi i zwiększoną wrażliwością mieszka włosowego na androgeny. U pacjentek z tym typem łysienia poziomy hormonów płciowych mogą być prawidłowe.

Czytaj dalej: Łysienie androgenowe kobiet

Inne, rzadziej występujące rodzaje łysienia:

Łysienie anagenowe (anagen effluvium)

Do łysienia tego typu dochodzi w momencie, gdy faza wzrostu włosa (prawidłowo trwająca kilka lat) zostanie nagle przerwana przez określony czynnik o dużym nasileniu.

Czytaj dalej: Łysienie anagenowe

Łysienie plackowate (alopecia areata)

Łysienie plackowate (alopecia areata) to autoimmunologiczne, niebliznowaciejące łysienie w obrębie głowy lub całego ciała. Do utraty włosów najczęściej dochodzi nagle. Typowe ogniska łysienia są okrągłe lub owalne i dobrze odgraniczone od prawidłowych włosów.

Czytaj dalej: Łysienie plackowate

Łysienie telogenowe (telogen effluvium)

Faza spoczynku trwa kilka miesięcy i jest zakończona powstaniem nowego włosa anagenowego. Normalnie człowiek traci około 50 włosów telogenowych dziennie.

Czytaj dalej: Łysienie telogenowe

Wrodzone i nabyte wady strukturalne włosów

Wypadanie włosów i następowe łysienie w okresie dzieciństwa może być związane z nieprawidłowościami strukturalnymi łodygi włosa. Zmiany tego typu są diagnozowane w oparciu o badanie mikroskopowe. Istnieje wiele chorób charakteryzujących się nieprawidłową strukturą włosa.

Czytaj dalej: Wrodzone i nabyte wady strukturalne włosów

Łysienie bliznowaciejące (alopecia cicatricans)

Do powstania ognisk łysienia bliznowaciejącego może dojść w wyniku urazu oraz różnych chorób owłosionej skóry głowy. W wyniku trwałego uszkodzenia mieszków włosowych powstają ogniska bez widocznych ujść mieszków, pozbawione gruczołów łojowych.

Czytaj dalej: Łysienie bliznowaciejące

Artykuły powiązane:

1. Przyczyny wypadania włosów
2. Łysienie androgenowe
3. Łysienie u mężczyzn

Proces łysienia u kobiet zdarza się zdecydowanie rzadziej. Jest to wynikiem ochronnego działania hormonów żeńskich – estrogenów. Stąd najczęściej łysienie u kobiet występuje po okresie menopauzy. Rzadko jednak doprowadza ono do takich ubytków owłosienia jak u mężczyzn.

U kobiet mamy najczęściej do czynienia z różnego stopnia przerzedzeniem włosów w okolicy centralnej głowy przy zachowanym owłosieniu w okolicy czołowej.

Bardzo trafnie zostało to sklasyfikowane w tzw. skali Ludwiga.

Wśród pacjentek zgłaszających się do leczenia chirurgicznego zdarzają się także kobiety młodsze. Wielokrotnie powodem wizyty jest nadmiernie wysoka linia czołowa włosów. Przyczyną takiego stanu są najczęściej predyspozycje genetyczne. Leczenie chirurgiczne jest wówczas jedynym skutecznym sposobem korekcji tego defektu.

Wypadanie włosów u kobiet może być pierwszym objawem dysfunkcji układu hormonalnego lub nawet poważnych chorób dotyczących gruczołów wydzielania wewnętrznego. Dlatego nie należy bagatelizować tego problemu i w każdym przypadku wypadania włosów kierować pacjentki do endokrynologa. Najczęstszymi chorobami powodującymi wypadanie włosów u kobiet są zaburzenia czynności tarczycy (nadczynność lub niedoczynność), choroby nadnerczy, przysadki mózgowej i jajników. Jedynie pacjentki, u których wykluczono powyższe schorzenia mogą być leczone chirurgicznie.

Artykuły powiązane:

1. Wypadanie włosów u mężczyzn
2. Przyczyny wypadania włosów
3. Łysienie u kobiet

Najczęstszym rodzajem łysienia u mężczyzn jest łysienie androgenowe. Jego przyczyna nie jest dokładnie poznana, choć decydującą role odgrywają tu predyspozycje genetyczne. Drugim, niezmiernie ważnym czynnikiem wyzwalającym ten proces jest obecność aktywnej formy hormonu męskiego testosteronu zwanego dihydrotestosteronem (DHT).

Łysienie to przebiega najczęściej w typowy sposób stąd jego popularna nazwa „typowe łysienie męskie”. Poszczególne etapy procesu zostały precyzyjnie sklasyfikowane przez Norwooda, co pozwala na łatwiejsze zdefiniowanie aktualnego stanu owłosienia na głowie i stanowi element ułatwiający określenie zakresu leczenia korekcyjnego.

Najczęściej proces łysienia rozpoczyna się w 18-20 roku życia. Zdarza się jednak, że pierwsze oznaki wypadania włosów pojawiają się w 40-50 roku życia. Generalnie czym później rozpoczyna się łysienie tym lepsze są prognozy na przyszłość.

W ocenie pacjenta dotkniętego procesem łysienia zwraca się uwagę na kolor, grubość i strukturę włosów. Istotnym czynnikiem prognostycznym jest wywiad rodzinny. Osoby, u których łysienie dotyczyło ojca, dziadka i braci mają mniejsze szanse na zachowanie włosów.

W przypadku łysienia androgenowego u młodych mężczyzn wielokrotnie leczenie rozpoczyna się od stosowania Propecii (finasterydu). Jest to lek, który poprzez hamowanie powstawania DHT może korzystnie wpłynąć na stan owłosienia. Niestety lek ten nie działa u wszystkich pacjentów, stąd by ocenić jego skuteczność należy przeprowadzić próbną kurację trwającą trzy miesiące. Jeśli po tym okresie dostrzega się poprawę, wówczas uzasadnione jest dalsze jego stosowanie. Brak widocznej poprawy stanu owłosienia po trzymiesięcznej kuracji jest wskazaniem do odstawienia leku.

Należy również pamiętać, że Propecia może u niewielkiej grupy mężczyzn spowodować osłabienie potencji. Ryzyko to określa się na około 1%. Częściej takie działanie występuje u starszych mężczyzn. Należy podkreślić, że nie jest to efekt stały i odstawienie leku powoduje w szybkim czasie powrót do normy w tym względzie.

W ocenie statystycznej Propecia wykazuje większą skuteczność w poprawie owłosienia okolicy centralnej głowy. Stąd wielokrotnie stanowi uzupełnienie leczenia chirurgicznego, które koncentruje się na czołowej okolicy głowy.

Artykuły powiązane:

1. Wypadanie włosów u kobiet
2. Łysienie u mężczyzn
3. Przeszczep włosów – Jak poprawić jakość życia?

Trichoscan – nowa metoda oceny ilości i jakości włosów.

Jeszcze do niedawna nie istniała dokładna, nieinwazyjna metoda oceny charakteru wypadania włosów. Spadek gęstości włosów dotyczy wielu osób, chociaż u większości z nich nie zauważa się ognisk łysienia, czy nawet przerzedzenia włosów. Jedyną osobą stwierdzającą zmiany w ilości i jakości swoich włosów jest sam pacjent.

Wiele osób odczuwających wypadanie włosów, w rzeczywistości doświadcza przechodzenia włosów z trwającej kilka lat fazy wzrostu anagenu, poprzez krótką fazę przejściową – katagenu, a następnie fazę regresji – telogenu, w której włosy wypadają. Ten ściśle określony cykl jest kontrolowany przez liczne mechanizmy fizjologiczne oraz patologiczne. Żaden włos nie pozostaje nieustannie w fazie wzrostu.

W obrębie głowy owłosionej większość włosów znajduje się w fazie wzrostu (anagen), pojedyncze włosy w fazie przejściowej (katagen), a tylko około 18% włosów występuje w fazie regresji (telogen). Znacznie większy odsetek włosów znajdujących się w fazie regresji występuje w łysieniu telogenowym oraz w łysieniu androgenowym, nazywanym też łysieniem typu męskiego.

Nowoczesna metoda diagnostyczna TrichoScan, umożliwia nie tylko ocenę gęstości włosów (liczba włosów /cm2), ich wymiarów (µm), dynamiki ich wzrostu (mm/dzień), ale również pozwala na określenie procentowego stosunku włosów w fazie anagenu do włosów w fazie telogenu. Łysienie androgenowe związane jest z wydłużaniem fazy telogenowej i skracaniem następującej po niej fazy anagenowej. Nowa technika komputerowa (TrichoScan) umożliwia również stwierdzenie procesu miniaturyzacji, który jest charakterystyczną cechą łysienia androgenowego u mężczyzn oraz u kobiet.

TrichoScan jest metodą, która może służyć zarówno do monitorowania postępu leczenia tradycyjnymi metodami, jak również zdecydowanie ułatwia wyselekcjonowanie pacjentów, u których wskazany jest zabieg przeszczepu włosów.

Przebieg badania przy wykorzystaniu metody TrichoScan:

1. 3 dni przed badaniem należy wygolić drobne pole (o średnicy 1,8 cm2) w obrębie owłosionej skóry głowy.

2. Po 3 dniach: w gabinecie zostaje nałożony specjalny barwnik, który po 12 minutach staje się aktywny.

3. Po zmyciu barwnika wykonuje się zdjęcie badanego specjalną kamerą video, umożliwiającą uzyskanie powiększenia obrazu 20x.

4. Analiza komputerowa.

Przy założeniu, że włosy anagenowe rosną 0,3 mm/dzień, a włosy telogenowe w ogóle nie rosną, program komputerowy TrichoScan analizuje oraz określa stosunek ilościowy włosów anagenowych do włosów telogenowych.

Dodatkowe dane liczbowe uzyskiwane podczas analizy TrichoScan to: gęstość włosów (liczba włosów/cm2), wymiary włosa (µm), oraz dynamika wzrostu (mm/dzień).

Podsumowanie: TrichoScan jest szybką, nieinwazyjną i bezbolesną metodą oceny charakteru wypadania włosów oraz skuteczności zastosowanego leczenia zachowawczego. TrichoScan umożliwia jednocześnie precyzyjną selekcję pacjentów, u których wskazany jest zabieg operacyjny.

Artykuły powiązane:

1. Łysienie u mężczyzn
2. Wrodzone i nabyte wady strukturalne włosów
3. Przeszczep włosów w leczeniu łysienia po napromieniowaniu

Łysienie androgenowe kobiet, zwane również łysieniem kobiet typu męskiego lub przewlekłym rozlanym łysieniem, jest wywołane czynnikami genetycznymi i zwiększoną wrażliwością mieszka włosowego na androgeny.

U pacjentek z tym typem łysienia poziomy hormonów płciowych mogą być prawidłowe. Kobiety, u których występuje łysienie androgenowe, w pierwszej kolejności najczęściej zauważają poszerzający się przedziałek przy normalnie wyglądających włosach. Następnie włosy w obrębie okolicy czołowej i ciemieniowej stają się cieńsze, w wyniku czego dochodzi do uwidocznienia powierzchni skóry głowy.

Wypadanie włosów może być rozlane i przebiega etapami, analogicznie do łysienia typu męskiego, przy czym u kobiet pozostaje zachowana linia włosów w okolicy czołowej. Do oceny nasilenia łysienia androgenowego u kobiet służy skala Ludwiga.

Łysienie adrogenowe kobiet

W diagnostyce łysienia u kobiet bierze się pod uwagę zażywane przez pacjentkę leki, wykonuje się badania laboratoryjne w celu oceny różnych zaburzeń ogólnoustrojowych, niedoborów żywieniowych oraz profilu hormonów w przebiegu cyklu miesięcznego. Następnie przeprowadza się badania obrazowe z wykorzystaniem systemu TrichoScan lub wykonuje się biopsję skóry głowy z badaniem mikroskopowym pobranej tkanki.

Leczenie łysienia u kobiet, tak jak u mężczyzn, jest niezwykle trudne. W leczeniu miejscowym wykorzystuje się 2% minoksydyl (Loxon) i przeprowadza analizę środków do pielęgnacji włosów oraz skóry owłosionej głowy stosowanych dotychczas przez pacjentkę. W leczeniu systemowym często stosuje się preparaty o działaniu antyandrogenowym, które obniżają ustrojowy poziom androgenów. Leczenie kobiet inhibitorami 5-alfa-reduktazy nie jest powszechnie zalecane, pomimo tego, że istnieją doniesienia potwierdzające skuteczność tej terapii w leczeniu łysienia androgenowego u kobiet. Lek ten jest szczególnie przeciwwskazany u kobiet ciężarnych lub planujących zajście w ciążę, ze względu na silne właściwości teratogenne (uszkadzające płód).

Ze względu na duże trudności w leczeniu łysienia androgenowego postęp w terapii tego schorzenia można osiągnąć poprzez skojarzenie różnych metod leczenia dobranych indywidualnie dla każdego pacjenta. Dokładną ocenę efektów terapii można przeprowadzić wykorzystując metodę komputerowej analizy wzrostu włosów TrichoScan.

Artykuły powiązane:

1. Wypadanie włosów u kobiet
2. Łysienie androgenowe
3. Łysienie u mężczyzn

Łysienie androgenowe mężczyzn jest często poprzedzone łojotokiem lub łupieżem tłustym. U około połowy mężczyzn w okolicach 50. roku życia można stwierdzić cechy trwałego, postępującego łysienia zwanego inaczej łysieniem typu męskiego. Utrata włosów rozpoczyna się od kątów czołowych oraz szczytu głowy.

Z czasem proces utraty włosów może dotyczyć całej okolicy czołowej i centralnej.

Do oceny zaawansowania łysiny wykorzystuje się skalę Hamiltona – Norwooda.

Przebieg procesu jest postępujący. Nie można przewidzieć, jak szybko włosy będą wypadały, ani ile ich pozostanie. W diagnostyce przebiegającego rzutami łysienia androgenowego co pewien czas wykonuje się trichogram i oblicza stosunek włosów anagenowych do włosów telogenowych. Obecnie dostępna jest nowoczesna komputerowa metoda analizy włosów TrichoScan. TrichoScan jest wykorzystywany nie tylko w diagnostyce chorób włosów, ale również jest idealną metodą oceny zarówno postępu procesu łysienia, jak i oceny efektów leczenia.

Leczenie łysienia androgenowego jest niezwykle trudne. Na trzy podstawowe czynniki etiologiczne łysienia typu męskiego (wiek, uwarunkowania genetyczne i poziom androgenów) nie jesteśmy w stanie do końca wpłynąć. Leczenie zachowawcze należy rozpocząć jak najwcześniej. W terapii miejscowej zastosowanie znalazł minoksydyl w 5% roztworze (Loxon, Regaine). Jego działanie polega na: (i) rozszerzaniu naczyń krwionośnych w obrębie owłosionej skóry głowy i poprawieniu przepływu krwi w tym rejonie, (ii) pobudzeniu podziałów komórkowych i zwiększeniu syntezy DNA, (iii) działaniu antyandrogenowym, (iv) hamowaniu syntezy kolagenu oraz (v) działaniu immunosupresyjnym. Najlepszy efekt terapeutyczny osiągany jest w ciągu pierwszego roku stosowania, a następnie skuteczność tego leczenia nieco maleje. Odstawienie leku powoduje ponowne wypadanie włosów i postęp procesu miniaturyzacji. Poza leczeniem miejscowym można zastosować leki o działaniu ogólnoustrojowym (systemowym). Przykładem takiego preparatu jest finasteryd (Propecia, Proscar), inhibitor enzymu (5-alfa-reduktazy), który zmniejsza poziom dihydrotestosteronu, w wyniku czego umożliwia przywrócenie naturalnego cyklu wzrostu włosów i zahamowanie ich wypadania. W badaniach klinicznych po 6 miesiącach leczenia obserwowano zwiększenie gęstości włosów owłosionej skóry głowy, a wygląd włosów ulegał stałej poprawie w trakcie 5 lat leczenia. W trakcie terapii, systemowej bardzo ważna jest regularna diagnostyka włosów z wykorzystaniem TrichoScanu, który pozwala na potwierdzenie skuteczności terapii zanim jej efekt będzie widoczny gołym okiem.

W wielu przypadkach jedynym sposobem leczenia jest leczenie operacyjne.

Artykuły powiązane:

1. Wypadanie włosów u mężczyzn
2. Łysienie
3. Łysienie u kobiet

Ubytek włosów na głowie jest szczególnie dotkliwie odczuwany przez dzieci. Wynika to z samej natury dziecka oraz z tego, że środowisko rówieśnicze wykazuje mniejszą tolerancję w porównaniu ze środowiskiem dorosłych. Sytuacja dziecka pozbawionego części owłosienia na głowie jest niezależna od jego płci. To także różni tę grupę pacjentów od osób dorosłych, gdzie mężczyźni pozbawieni owłosienia są powszechnie akceptowani.

Wśród przyczyn utraty owłosienia na głowie dzieci należy wymienić: wady wrodzone, obrażenia okołoporodowe (krwiak poporodowy), urazy mechaniczne, oparzenia termiczne i chemiczne, blizny pooperacyjne oraz napromieniowanie promieniami Roentgena w przebiegu terapii chorób nowotworowych centralnego układu nerwowego i białaczki.

Korygując ubytki owłosienia na głowie u dzieci, stosuje się najczęściej takie techniki operacyjne, jak: proste wycięcie, wycięcie połączone z pokryciem ubytku za pomocą płatów skórnych, rozprężanie skóry owłosionej za pomocą ekspanderów i formowanie płatów z użyciem rozciągniętej skóry owłosionej oraz autogenny przeszczep mieszków włosowych.

Rozważając zastosowanie odpowiednich technik w leczeniu korekcyjnym, uwzględnia się szereg czynników. jednym z ważniejszych jest rozmiar i charakter ubytku. Bierze się pod uwagę odmienności skóry głowy dziecka. jest ona cieńsza, bardziej elastyczna i podatna na rozciąganie. Ułatwia to, z jednej strony, zastosowanie ekspanderów, ale powoduje, że blizny pooperacyjne w okresie przebudowy ulegają rozciąganiu i stają się szersze. Włosy dzieci są cieńsze i rzadsze, tkanka tłuszczowa w okolicy głowy dziecka jest uboższa. Skóra głowy dziecka charakteryzuje się dobrym ukrwieniem, co znacznie ułatwia wykonywanie zabiegów korekcyjnych w tej okolicy.

Odmienna Jest też natura „małego” pacjenta. Dzieci są z reguły bardziej wrażliwe na ból. Stąd częściej zachodzi konieczność stosowania znieczulenia ogólnego podczas operacji. Dziecko Jest pacjentem bardziej wymagającym. Zdobycie jego zaufania wymaga więcej wysiłku ze strony lekarza.

W przypadku wieloogniskowych ubytków owłosienia lub znacznego przerzedzenia włosów stosuje się autogenny przeszczep mieszków włosowych. Celem uzyskania przeszczepów pobiera się z potylicznej okolicy głowy pasek skóry szerokości 1 cm i długości zależnej od przewidywanej liczby przeszczepów (od 7 do 12 cm). Następnie, stosując 4-6-krotne powiększenie, przygotowuje się przeszczepy zawierające 1-2 włosy (mikroprzeszczepy) lub 3-4 włosy (mini przeszczepy). Przeszczepy umieszcza się w mikronacięciach wykonanych w okolicy biorczej. Bardzo precyzyjną, a jednocześnie najszybszą techniką wykonania przeszczepu Jest metoda zwana four hands stick and place opracowana w Hair Clinic Poznań.

Chłopiec lat 12 z rozległą raną okolicy czołowej i znacznym ubytkiem owłosienia oraz stan po leczeniu z użyciem ekspandera.

W przypadku pojedynczych rozległych obszarów pozbawionych włosów stosuje się leczenie z użyciem ekspanderów, uzupełniane w wybranych przypadkach autogennym przeszczepem mieszków włosowych. Podczas pierwszej operacji wprowadza się pod skórę owłosioną w okolicy ubytku (blizny) ekspander. jest to implant w postaci pustego „woreczka” połączonego z zaworem umożliwiającym wielokrotne nakłucie. Po dwóch tygodniach od pierwszej operacji rozpoczyna się podawanie soli fizjologicznej poprzez nakłucie zaworu. Rozprężenie ekspandera do wymaganej objętości powoduje rozciągnięcie skóry owłosionej nad implantem. Druga operacja polega na wycięciu ubytku (blizny, łysiny) i pokryciu go płatami rozprężonej skóry owłosionej.

Ubytki owłosienia na głowie dzieci są najczęściej skutkiem działania czynników zewnętrznych, takich jak uraz, oparzenie czy napromieniowanie. Utrata owłosienia jest przyczyną nie tylko defektu kosmetycznego, ale stanowi źródło głębokiego urazu psychicznego. Leczenie korekcyjne winno być więc podejmowane w tych przypadkach Jak najwcześniej, zanim dojdzie do rozwoju utrwalonych zmian w psychice dziecka.

dr n. med. Jerzy Kolasiński

Artykuły powiązane:

1. Odtwarzanie owłosienia
2. Na czym polega chirurgiczne leczenie łysienia?
3. Zabiegi odtwórcze owłosienia brwi i wargi górnej

Łysienie androgenowe jest najczęstszym typem łysienia występującym u osób dorosłych. Proces może rozpocząć się między okresem wczesnej nastoletności a późnym wiekiem średnim. Rozpoznanie łysienia androgenowego jest często rozpoznaniem klinicznym. Pacjenci rzadko obserwują wypadanie włosów, ale zauważają obniżenie ich gęstości. Wywiad rodzinny z reguły potwierdza istnienie przypadków łysienia u krewnych.

Łysienie androgenowe uwarunkowane jest genetycznie, zależy również od wieku pacjenta oraz poziomu androgenów. Główną rolę w patogenezie łysienia androgenowego odgrywa 5-alfa-dihydrotestosteron, który powstaje w obrębie mieszka włosowego z testosteronu w wyniku działania enzymu 5-alfa-reduktazy. Dihydrotestosteron wywołuje miniaturyzację mieszka włosowego.

W każdym kolejnym cyklu wzrostu włosa faza telogenowa (faza spoczynku) wydłuża się, a następująca po niej faza anagenowa (faza wzrostu) jest coraz krótsza. Zaburzenia w czasie trwania poszczególnych faz powodują, że wyrastający włos jest krótszy, cieńszy i słabiej pigmentowany (włos zminiaturyzowany). W łysieniu androgenowym nie występuje bliznowacenie, bezwzględna liczba mieszków jest zachowana, a czynne gruczoły łojowe wywołują wrażenie przetłuszczonej skóry głowy.

Łysienie androgenowe - Prawidłowy obraz mikroskopowy przedstawiający zespoły mieszkowe składające się z grubych włosów anagenowych

Łysienie androgenowe - Widoczna stopniowa miniaturyzacja włosów

Łysienie androgenowe - Zaawansowany proces miniaturyzacji włosów

Artykuły powiązane:

1. Łysienie
2. Łysienie u mężczyzn
3. Łysienie u kobiet